ذات الریه

ذات الریه یک بیماری عفونی است که در یک یا هر دو ریه به وسیله باکتری ، ویروس یا قارچ بوجود می آید. این عفونت ، به بروز التهاب در کیسه های هوایی در ریه ها منجر می گردد. پر شدن چرک یا مایع در این ناحیه ، نفس کشیدن را با مشکل روبرو می کند. ذات الریه باکتریایی و ویروسی ، واگیر دار بوده و می توانند از طریق ذرات آب دهان حاوی ویروس یا باکتری ، از طریق سرفه یا عطسه ، به فرد دیگری انتقال یابد. نوع قارچی این بیماری واگیر دار نبوده و از محیط زیست به فرد انتقال می یابد. در ادامه مقاله برای کسب اطلاعات بیشتر درباره این بیماری ، با راز جراحی همراه باشید.

علل ذات الریه

این بیماری زمانی اتفاق می افتد که میکروب وارد ریه شده و باعث عفونت ریه شود. واکنش سیستم ایمنی به از بین بردن عفونت باعث بروز التهاب در کیسه های هوایی ریه می شود. این التهاب می تواند نهایتاً باعث پر شدن این کیسه ها بوسیله چرک و مایع شده و علائم ذات الریه نمایان شود.

عوامل ایجاد عفونت متعددی می تواند باعث بروز این بیماری شود. این عوامل عفونت شامل عوامل باکتریایی ، ویروسی و قارچی می باشد.

عفونت باکتریایی رایج ترین علت این بیماری باکتریایی محسوب می شود.

در ذات الریه ویروسی ، ویروس های تنفسی باعث بروز این بیماری می شوند. مثال هایی از عفونت ویروسی که باعث بروز این عارضه می شود ، شامل آنفولانزا ، ویروس سین سیشیال ، رینوویروس ، عفونت ویروسی انسانی HPIV و عفونت ویروسی انسانی HMPV ، آبله مرغان ، سرخک ، عفونت آدنوویروس و عفونت ویروس کرونا  می باشد.

ذات الریه قارچی در اثر قارچ های موجود در خاک یا فضله پرندگان بوجود می آید. این نوع ، رایج ترین نوع در افراد دارای سیستم ایمنی ضعیف می باشد.

علائم ذات الریه

علائم این بیماری در دامنه ای از علائم خفیف تا تهدید کننده زندگی ، گسترده اند. برخی از این علائم شامل سرفه همراه با خلط ، تب ، عرق کردن ، تنگی نفس در حین انجام فعالیت های نرمال زندگی ، بی اشتهایی ، حالت تهوع و استفراغ ، احساس خستگی و سردرد می باشد.

ذات الریه در کودکان

این بیماری را می توان به عنوان یک بیماری رایج در دوران کودکی معرفی کرد. بر اساس گزارش یونیسف ، تقریباً ۱ کودک از هر ۷۱ کودک در سراسر دنیا به این بیماری مبتلا می شوند. علل ابتلا به این بیماری در کودکان ، در سنین مختلف ، متفاوت می باشد. برای مثال ، ذات الریه ناشی از ویروس های تنفسی در میان کودکان زیر ۵ سال ، رایج تر است. در صورت مشاهده علائم زیر در کودک دلبندتان ، حتماً به پزشک مراجعه کنید:

• دشواری در نفس کشیدن
• بی انرژی بودن
• تغییر در اشتها

این عارضه خصوصاً در کودکان کم سن و سال می توان به سرعت به یک بیماری خطرناک تبدیل شود.

ذات الریه در بانوان باردار

بانوان باردار نیز در معرض خطرابتلا به این بیماری قرار دارند. علت ابتلا ، سرکوب طبیعی سیستم ایمنی است که در طول دوره بارداری اتفاق می افتد. علائم این بیماری در سه ماهه های مختلف بارداری ، متفاوت نمی باشد.

اگر باردار هستید به محض تجربه علائم این بیماری ، به پزشک مراجعه کنید. این بیماری در دوره بارداری می تواند به بروز مشکلات مختلفی از قبیل زایمان زودرس یا پایین بودن وزن نوزاد منجر شود.

آیا ذات الریه قابل درمان است؟

انواع مختلف عوامل عفونی می توانند باعث بروز این بیماری شوند. تشخیص و درمان صحیح ، می تواند علائم این بیماری را بدون مشکل ، درمان کند.

در عفونت های باکتریایی ، توقف زودهنگام باکتری می تواند باعث شود که باکتری به طور کامل از بین نرود. این به معنی بازگشت مجدد این بیماری است.

ذات الریه ویروسی در طول یک دوره ۱ الی ۳ هفته ای با درمان های خانگی قابل درمان می باشد. در برخی موارد ، به داروهای ضد ویروسی نیاز پیدا خواهید کرد.

داروهای ضد قارچی برای درمان این بیماری با منشاء قارچی مورد استفاده قرار می گیرند. این نوع بیماری ، به مدت زمان بیشتری برای درمان نیاز دارد.

چگونه از ذات الریه پیشگیری کنیم؟

این بیماری در موارد بسیاری قابل پیشگیری می باشد. در ادامه به معرفی برخی عوامل موثر در پیشگیری این بیماری می پردازیم:

• واکسیناسیون

اولین خط دفاعی در برابر این بیماری ، واکسیناسیون می باشد. واکسن های متعددی وجود دارد که می تواند به پیشگیری از این بیماری کمک کند.

• ترک سیگار

اگر سیگاری هستید ، استعمال آن را ترک کنید. افراد سیگاری در برابر عفونت های تنفسی خصوصاً! ذات الریه ، بسیار آسیب پذیر ترند.

• شستشوی دست ها

مرتباً دست های خود را با آب و صابون حداقل به مدت ۲۰ ثانیه بشویید.

• پوشاندن دهان در زمان سرفه و عطسه

از استفاده مجدد دستمال کاغذی هایی که قبلاً مورد استفاده قرار گرفته است ، خودداری کنید.

• سبک زندگی سالم

بمنظور تقویت سیستم ایمنی ، یک سبک زندگی سالم را دنبال کنید. به اندازه کافی استراحت کنید. رژیم غذایی متعادلی را دنبال کرده و مرتباً ورزش کنید.

در کنار واکسیناسیون ، انجام اقدامات فوق الذکر می تواند از شما در برابر ابتلا به این بیماری محافظت کند.

عوارض جانبی ذات الریه

این بیماری باعث بروز مشکلات و عوارض متعدد خصوصاً در افراد دارای سیستم ایمنی ضعیف یا مشکلات حاد از قبیل دیابت می شود.

برخی از این مشکلات عبارتند از :

• تشدید بیماری های مزمن. اگر از قبل به بیماری خاصی مبتلا بوده اید ، ابتلا به این بیماری می تواند این بیماری را تشدید کند. این بیماری های مزمن شامل نقص های مادرزادی قلبی و آمفیزم می باشد. در برخی افراد ، ذات الریه خطر حمله قلبی را افزایش می دهد.
• باکتریمیا : باکتری مربوط به عفونت ریه می تواند در جریان خون نفوذ کند. این امر باعث کاهش فشار خون شدید ، شوک سپتیک و در برخی موارد ، نقص عملکرد اندام می شود.
• آبسه ریه : حفره هایی در ریه وجود دارند که می توانند پر از چرک شوند. آنتی بیوتیک ها می توانند این چرک ها را درمان کنند. گاهی اوقات جراحی برای تخلیه چرک مورد نیاز است.
• مختل شدن تنفس : اگر ذات الریه درمان نشود ، می تواند باعث آسیب دیدن ریه در پرده جنب شود. پرده جنب ، غشای نازکی است که بخش بیرونی ریه ها و داخل قفسه سینه را پوشش می دهد. وقتی مایع موجود در این بخش عفونی می شود باید تحت درمان قرار گرفته و تخلیه شود.
• آسیب دیدگی قلب ، کلیه و کبد : این اندام ها در صورت عدم دریافت اکسیژن کافی دچار آسیب دیدگی می شوند.
• مرگ در برخی موارد ، این بیماری می تواند مرگبار باشد. از سال ۲۰۱۹ به بعد ، حدود ۴۴۰۰۰ نفر در اثر ابتلا به این بیماری ، جان خود را از دست داده اند.

درمان ذات الریه

درمان این بیماری به نوع ، شدت و سلامت عمومی شما وابسه است. برخی از روش های درمان ، شامل موارد زیر می باشد :

• دارو

پزشک ، دارو را برای کمک به درمان ذات الریه تجویز می کند. نوع داروی تجویز شده به علت ابتلا وابسته است.

آنتی بیوتیک های خوراکی ، می توانند بیشتر موارد این بیماری باکتریایی را درمان کنند. همیشه کل دوره داروهای تجویز شده را حتی در صورت احساس بهبودی ، تکمیل کنید. کوتاهی در انجام این کار می تواند باعث تشدید عفونت ، بازگشت بیماری و دشوار شدن درمان در آینده شود.

داروهای آنتی بیوتیک بر روی نوع ویروسی این بیماری عمل نمی کند. در برخی موارد ، پزشک ، یک داروی ضد ویروس را تجویز می کند. البته ، در بسیاری موارد ، نوع ویروسی این بیماری به خودی خود با درمان های خانگی از بین می رود.

داروهای ضد قارچ ، برای درمان این بیماری از نوع قارچی مورد استفاده قرار می گیرند. شما می توانید این دارو را به مدت چندین هفته برای درمان کامل بیماری ، مورد استفاده قرار دهید.

• داروهای بدون نسخه

برخی داروهای بدون نسخه قابل استفاده برای درمان ذات الریه شامل موارد زیر می باشد:

• آسپرین
• ایبوپروفن
• استامینوفن

گاهی پزشک ، داروهای ضد سرفه را برای تسکین دادن و آرام کردن سرفه تجویز می کند. به خاطر داشته باشید که سرفه کردن می تواند باعث خارج شدن مایع از ریه ها شود بنابراین بهتر است به دنبال راهکاری برای حذف کامل آن نباشید.

درمان خانگی ذات الریه

هر چند درمان های خانگی به طور کامل این بیماری را رفع نمی کند ، ولی اقداماتی وجود دارند که می توانند به تسکین علائم کمک کنند.

سرفه کردن یکی از رایج ترین علائم ذات الریه است. روش های طبیعی برای تسکین سرفه ، شامل غرغره کردن محلول آب و نمک و نوشیدن چای سوسنبر می باشد.

کمپرس سرد نیز برای تسکین تب ، کارساز است. نوشیدن آب گرم یا یک کاسه سوپ گرم نیز می تواند به تسکین لرز کمک کند.

هر چند درمان های خانگی به تسکین علائم کمک می کند ولی دنبال کردن طرح درمان ، بسیار حائز اهمیت است. بنابراین ، کلیه داروهای تجویز شده توسط پزشک را مورد مصرف قرار دهید.

بستری شدن در بیمارستان برای درمان ذات الریه

اگر علائم این بیماری در شما شدید بوده یا به بیماری دیگری مبتلا باشید ، در برخی موارد ، بستری شدن در بیمارستان مورد نیاز خواهد بود. در بیمارستان ، پزشک ضربان قلب ، تب ، و تنفس شما را به طور کامل تحت کنترل قرار می دهد. برخی از درمان های بیمارستانی شامل موارد زیر می باشد :

• تزریق رگی آنتی بیوتیک
• درمان تنفس که شامل انتقال مستقیم برخی دارو ها به ریه و انجام برخی ورزش های تنفسی با هدف به حداکثر رساندن اکسیژن رسانی می باشد.
• اکسیژن تراپی برای حفظ سطح اکسیژن در جریان خون

تشخیص ذات الریه

پزشک ، کار خود در تشخیص ذات الریه را با بررسی سابقه پزشکی شما آغاز می کند. او سوالاتی در خصوص علائم و زمان بروز آنها و سلامت عمومی تان می پرسد. سپس آزمایش فیزیکی انجام شده و با استفاده از استتوسکوپ ، ریه ها جهت شنیدن هر گونه صدای غیر عادی تحت آزمایش قرار می گیرند.

بر حسب شدت علائم و احتمال بروز عوارض جانبی ، پزشک ، برخی تست های بیشتر از قبیل موارد زیر را توصیه می کند:

• تست اشعه ایکس قفسه سینه

اشعه ایکس ، به پزشک کمک می کند تا علائم التهاب ریه را بررسی کند. اگر التهاب وجود داشته باشد ، اشعه ایکس ، موقعیت و دامنه آن را نشان می دهد.

• کشت خون

در این تست ، از یک نمونه خون برای تائید عفونت استفاده می شود. کشت خون به شناسایی علت بیماری ، کمک می کند.

• کشت بزاق

در طول کشت بزاق ، نمونه ای از مخاط بعد از یک سرفه عمیق ، جمع آوری می شود. سپس این نمونه به آزمایشگاه ارسال می شود تا برای شناسایی علت عفونت ، مورد آزمایش قرار گیرد.

• پالس اکسیمتری

پالس اکسیمتر ، مقدار اکسیژن موجود در خون را اندازه گیری می کند. یک سنسور در یکی از انگشتان قرار داده می شود و می تواند انتقال اکسیژن کافی به ریه ها از طریق جریان خون شما را اندازه گیری کند.

• سی تی اسکن

این تست ، تصویر دقیقی از ریه ها را به دست می دهد.

• نمونه گیری مایع

اگر پزشک به وجود مایع در پرده جنب قفسه سینه شما مشکوک باشد ، با استفاده از یک سوزن قرار داده شده در بین دنده ها ، از مایع ، نمونه می گیرد. این تست می تواند به شناسایی علت عفونت کمک کند.

• برونکوسکوپی

این تست مسیرهای جریان هوا در ریه ها را بررسی می کند. در این فرایند از یک دوربین در انتهای یک لوله انعطاف پذیر که به آرامی در مسیر گلو ، به سمت پایین به طرف ریه ها هدایت می گردد ، استفاده می شود.

پزشک این تست را بر اساس شدت علائم اولیه و نیاز به بستری شدن شما در صورت عدم واکنش مثبت به درمان ذات الریه با آنتی بیوتیک ، تجویز می کند.