لنفوم غیر هوچکین

لنفوم غیر هوچکین نوعی لنفوم یا سرطان است که از سیستم لنفاوی شروع می شود. سیستم لنفاوی بخش مهمی از سیستم ایمنی است و در بر گیرنده غدد مختلف لنفاوی در سراسر بدن می باشد. لنفوم غیر هوچکین اغلب در گره های لنفاوی اتفاق می افتد ولی می تواند کبد ، طحال ، شکم و استخوان ها را نیز درگیر خود کند. این بیماری دارای بیش از ۶۰ نوع فرعی می باشد که بر اساس سرعت رشد و انتشار و تجربه هر بیمار از این بیماری ، متفاوت می باشد. طبیعتاً هر بیماری علائمی ار از خود نشان می دهد و این وظیفه هر فرد است که برای محافظت از سلامت خود ، در صورت مشاهده علائمی که مشکوک به نظر می رسد ، برای تشخیص و پیشگیری و درمان اقدام نماید. البته توصیه راز جراحی به شما این است که در صورت مشاهده علائم غیر عادی در خود ، در وهله نخست خونسردی خود را حفظ کنید چراکه استرس و اضطراب خود می تواند ریشه تشدید بسیاری از بیماری های جدی باشد.

لنفوم غیر هوچکین در دو گروه اصلی طبقه بندی می شود:

لنفوم سلول B

• لنفوم فولیکولی که در آن سلول های سرطان در گره های لنفاوی به آرامی در گروه های دایره ای شکل در سطح میکروسکوپی به نام فولیکول رشد می کنند.
• لنفوم سلول B با نفوذ قوی که در آن سلول های سرطان به سرعت رشد می کنند و یکی از رایج ترین نمونه های فرعی در بزرگسالان به شمار می آید.
• لنفوم لنفوسیتی کوچک که در آن سرطان به آرامی رشد می کند و فرایند رشد آن به لوسمی لنفوسیتی مزمن شباهت دارد.
• لنفوم سلول قشر مغز که در لبه بیرونی مراکز رشد آسیب دیده در غدد لنفاوی رشد می کند. این نوع بیماری در حال حاضر بسیار نادر و غیر قابل درمان است.

لنفوم سلول T

• لنفوم سلول T محیطی که نوع نادری از لنفوم می باشد و اغلب به صورت گره های لنفاوی بدون درد ، بزرگ و وسیع در ناحیه گردن ، زیر بغل یا کشاله ران اتفاق می افتد.
• لنفوم لنفوبلاستیک T پیش مرورگر که در سلول های T نابالغ در گره های لنفاوی رشد می کند.
• لنفوم T جلدی که در آن سلول ها نخست پوست را مورد هدف قرار داده و بیماری به صورت لکه های پوسته شده قرمز یا برآمدگی هایی که گاهی با خارش توام هستند ، آغاز می شوند.

علائم لنفوم غیر هوچکین

• تورم بدون درد در یک گره لنفاوی
• تب بی دلیل
• عرق کردن شدید خصوصاً در طول شب
• بی اشتهایی
• خستگی
• خارش پوست

علل لنفوم غیر هوچکین

بیشتر لنفوم ها با هیچ فاکتور خطر مشخصی ارتباط ندارند. برخی فاکتورها که می تواند خطر ابتلا به لنفوم غیر هوچکین را افزایش دهد ، شامل موارد زیر می باشد :

• عفونت های خاص
• نقص سیستم ایمنی که در آن سیستم ایمنی در فرد مبتلا به بیماری های خود ایمن یا سرکوبگر ایمنی یا HIV ، ضعیف می شود.
• سن – بسیاری از موارد در افراد بزرگسال بالای ۶۰ سال اتفاق می افتد.

در بخش عمده ای از موارد ابتلا به این بیماری ، هیچ دلیل خاصی برای ابتلا به دست نیامده است. لنفوم یک بیماری انتقال دهنده عفونت به شریک جنسی یا افراد دیگر محسوب نمی شود و جنبه وراثتی نیز ندارد.

تشخیص لنفوم غیر هوچکین

تست هایی وجود دارد که می توان برای تشخیص لنفوم غیر هوچکین مورد استفاده قرار داد. پزشک در ابتدا آزمایش فیزیکی را برای کنترل تورم در گره های لنفاوی انجام می دهد.

• بیوپسی

گره لنفاوی متورم یا بخشی از آن برداشته می شود و بمنظور کنترل ناهنجاری های سلولی در زیر میکروسکوپ ، مورد آزمایش قرار می گیرد. در این تست از سوزن بیوپسی نیز می توان استفاده کرد ولی به دلیل دقیق نبودن نتیجه به دست آمده از آن ، اغلب مورد استفاده قرار نمی گیرد. بنابراین بیوپسی باز برای برداشتن بخشی از گره های لنفاوی تحت تاثیر قرار  گرفته ، می تواند نتیجه دقیق تری را به دست دهد.

تست های دیگر برای تشخیص لنفوم غیر هوچکین

اگر نتیجه بیوپسی یا نمونه برداری نشان دهد که شما به لنفوم غیر هوچکین مبتلا هستید ، تست های بیشتری برای مشاهده میزان پیشرفت سرطان ، توصیه می شود. برخی از این تست ها شامل موارد زیر می باشد :

• تست ها ی خون برای کنترل عملکرد کبد و کلیه ها ( تست خون به طور مستقیم برای تشخیص این سرطان مورد استفاده قرار نمی گیرد)
• نمونه برداری از مغز استخوان
• تست های عکسبرداری از قبیل CT ،PET و MRI و سونوگرافی
• پانکچر لومبار

بعد از تشخیص لنفوم غیر هوچکین ، احساسات مختلفی از قبیل ناباوری ، شوک ، ترس ، اضطراب و از دست دادن کنترل به سراغ شما می آید. این واکنش ها کاملاً طبیعی بوده و در افراد مختلف به شکل های متفاوتی بروز می کند.

هفته های بعد از تشخیص این بیماری می تواند برای شما استرس زا باشد و گاهی در خصوص درمان ، دچار سردرگمی می شوید. همچنین عوارض جانبی مربوط به این بیماری نیز تغییراتی را در زندگی شما به وجود می آورد. برای تضمین دریافت بهترین درمان ، متخصص ، تیمی را برای ترسیم طرح درمان شما بر مبنای نیاز ها و ترجیحات شما تشکیل می دهد. شما می توانید تمام سوالات و دغدغه های خود را در خصوص درمان ، از تیم پزشکی تان بپرسید.

درمان لنفوم غیر هوچکین

درمان اغلب به نوع بیماری که به آن مبتلا شده اید ، سرعت انتشار آن و نیز سن و یلامت عمومی تان وابسته است.

• مرحله بندی

نتیجه تست ها بعد از نمونه برداری ، مرحله لنفوم را نشان می دهد. مرحله بندی نشان می دهد که دامنه انتشار و پیشرفت سرطان تا چه اندازه می باشد. این امر به تیم پزشکی شما کمک می کند تا بتوانند در خصوص بهترین گزینه های درمان برای شما تصمیم گیری کنند.

• انتظار در عین کنترل

اگر تشخیص پزشک شما این باشد که بیماری با سرعت بسیار آرامی در حال رشد است ، به شما توصیه می شود که مرتباً توسط پزشک چک آپ شوید تا قبل از اقدام برای درمان فوری ، تمام بررسی های لازم انجام پذیرد.

• شیمی درمانی

در طول فرایند شیمی درمانی داروهایی برای درمان سلول ها و کاهش دادن سرعت رشد آنها تجویز می شود. این فرایند درمان را می توان با درمان های دیگر از قبیل درمان استروئید ، ترکیب نمود. شیمی درمانی ، فرایند درمان اصلی در اکثر انواع بیماری های لنفوم غیر هوچکین می باشد و معمولاً در یک دوره ۳ الی ۴ ماهه تکمیل می شود. یکی از عوار  ض جانبی تجربه شده در زمان استفاده از این فرایند درمان ، ریزش موها می باشد که می تواند تاثیرات روحی منفی قابل ملاحظه ای را بر روی فرد بر جای گذاشته و برخی برای جبران این ضایعه روحی ، گزینه کاشت مو را برای جبران موهای از دیت رفته مد نظر قرار می دهند. ولی اب توجه به شرایط سلامت عمومی بدن و مساعد بودن یا نبودن بدن شما برای بهره مند شدن از این فرایند درمان ، در صورت تصمیم گیری برای کاشت مو باید با پزشک خود مشورت کنید.

• پیوند سلول های بنیادی خون

گاهی پزشک پیوند سلول بنیادی خون را در صورت مشکوک بودن به خطر بازگشت سرطان و عدم واکنش مثبت بیماری به فرایندهای درمان دیگر ف توصیه می کند.

• مراقبت های تسکینی

دربرخی موارد در طول فرایند درمان بیماری لنفوم غیر هوچکین ، تیم پزشکی با شما در خصوص مراقبت های تسکینی مشورت می کند. این مراقبت ها ، هدف بهبود کیفیت زندگی شما را از طریق تسکین دادن علائم سرطان بدون مورد هدف قرار دادن درمان بیماری ، دنبال می کند.

این فرایند علاوه بر کند کردن شیوع بیماری لنفوم غیر هوچکین ، می تواند به مدیریت کردن علائم دیگر نیز کمک کند. درمان شامل شیمی درمانی ، پرتودرمانی یا درمان با داروهای دیگر می باشد.

غربالگری بیماری لنفوم غیر هوچکین

در حال حاضر هیچ برنامه غربالگری ملی برای این بیماری وجود ندارد.

پیشگیری از لنفوم غیر هوچکین

هیچ معیاری برای پیشگیری از بروز این بیماری وجود ندارد البته افراد دارای سیستم ایمنی ضعیف یا مبتلا به عفونت های اچ آی وی ، در معرض خطر بیشتر ابتلا به این بیماری قرار دارند.

رژیم غذایی برای پیشگیری از لنفوم غیر هوچکین

برخی فاکتورهای رژیمی خاص می تواند در پیشگیری از بیماری لنفوم غیر هوچکین مفید واقع شود. گزارشات از مراکز تحقیقاتی ، اطلاعات تغذیه ای زیر را در این خصوص منتشر نموده اند:

• مصرف سبزیجات و میوه بیشتر می تواند خطر ابتلا را در مقایسه با افرادی که از این دو مولفه غذایی استفاده نمی کنند به میزان ۲۰ درصد کاهش دهد. ظاهراً سبزیجات در مقایسه با میوه ها در این کاهش احتمال ابتلا ، نقش پر رنگ تری دارند.
• تحقیقات دیگر دریافته اند بانوانی که ۶ وعده میوه و سبزی در طول روز میل می کنند ، به میزان ۴۰ درصد در مقایسه با افرادی که تنها ۳ وعده میوه و سبزی در طول روز میل می کنند ، کمتر در معرض ابتلا به بیماری قرار دارند.
• مصرف بیشتر ویتامین A و C نیز باعث کاهش احتمال ابتلا به بیماری می شود.
• افرادی که به بیماری سلیاک مبتلا هستند در معرض خطر ابتلای بیشتر قرار دارند. البته ، خوردن رژیم های غذایی بدون گلوتن می تواند در کنترل بیماری سلیاک موثر واقع شود.
• چاقی نیز خطر ابتلا به بیماری لنفوم غیر هوچکین را بین سنین ۱۸ تا ۲۱ سال ، کاهش می دهد.